Malware ve Rootkit Taraması (ClamAV & Rkhunter)
Linux güvenliğinde "Antivirüs gereksizdir" efsanesi, modern tehditler karşısında geçerliliğini yitirmiştir. Sunucunuzda Windows virüsleri çalışmasa bile, zararlı yazılımları barındırıp ağdaki diğer cihazlara yayabilir veya Rootkit denen sinsi araçlarla ele geçirilebilir.
Lynis, malware tarayıcısı bulamazsa güvenlik puanınızı düşürür. Bu rehberde en iyi ikili kombinasyonu kuracağız: ClamAV + Rkhunter.
1. Hangi Aracı Neden Seçtik?
Tek bir araç yetmez, çünkü odak noktaları farklıdır:
| Araç | Odak | Ne Yapar? | Kaynak Tüketimi |
|---|---|---|---|
| ClamAV | Virüs & Malware | Dosya sistemindeki bilinen zararlıları (trojan, mine scriptleri, Windows virüsleri) tarar. | Orta (Tarama sırasında) |
| Rkhunter | Rootkit | Sistem dosyalarının değiştirilip değiştirilmediğini (checksum) ve backdoor (arka kapı) belirtilerini kontrol eder. | Çok Düşük |
Öneri: İkisini birlikte kullanın. Birbirlerini tamamlarlar.
2. ClamAV Kurulumu (Antivirüs)
En popüler açık kaynaklı antivirüs motorudur.
Kurulum
Veritabanı Güncelleme
Kurulumdan sonra virüs veritabanını güncelleyin. Eğer freshclam servisi çalışıyorsa önce durdurun:
Manuel Tarama
Tüm sistemi taramak uzun sürer ve CPU kullanır. Önce kritik dizinleri tarayın:
# Sadece Home dizinini tara, enfekte dosyaları göster (-i), öterek uyar (--bell)
sudo clamscan -r -i --bell /home
# Tüm sistemi tara (Uzun sürer!)
# sudo clamscan -r -i / --exclude-dir="^/sys" --exclude-dir="^/proc" --exclude-dir="^/dev"
3. Rkhunter Kurulumu (Rootkit Avcısı)
Rootkit'ler, kendilerini gizleyen ve sistemin çekirdeğine sızan zararlılardır. Rkhunter, sistem dosyalarının (ls, ps, top gibi) değiştirilip değiştirilmediğini kontrol eder.
Kurulum
İlk Ayar (Önemli!)
Rkhunter kurulduktan sonra sisteme "Şu anki halim temizdir, bunun fotoğrafını çek" demelisiniz. Buna Snapshot denir.
Tarama Yapma
Logları incelemek için:
Not: Rkhunter bazen "Hidden file found" gibi yanlış alarmlar (False Positive) verebilir. Örneğin
/usr/bin/wp(WordPress CLI) gibi scriptleri şüpheli bulabilir. Loglardan kontrol edip güvenliyserkhunter.confdosyasına ekleyebilirsiniz.
4. Otomasyon (Gece Taraması)
Her gün manuel tarama yapmak zordur. Bunu otomatize edelim.
Günlük Cron Job Oluşturma
Haftanın her günü gece 03:00'te çalışacak bir script ayarlayalım.
-
Cron dosyasını açın:
-
En alta şu satırı ekleyin:
# Her gece 03:00'te ClamAV taraması (Sadece /home ve /var/www) 0 3 * * * /usr/bin/clamscan -r -i /home /var/www > /var/log/clamav-daily.log 2>&1 # Her gece 03:30'da Rkhunter taraması (Sadece güncelleme ve kontrol) 30 3 * * * /usr/bin/rkhunter --update --propupd --check --sk > /var/log/rkhunter-daily.log 2>&1
bu sayede sabah kalktığınızda logları kontrol edebilirsiniz.
5. Özet
Bu iki aracı kurarak:
- Lynis Puanınızı Arttırdınız: Lynis artık "Malware scanner found" diyecek.
- Dosya Güvenliği: Sunucunuza yüklenen zararlı dosyaları (ClamAV) fark edeceksiniz.
- Sistem Bütünlüğü: Eğer bir hacker
lskomutunu değiştirip kendi dosyalarını gizlerse (Rootkit), Rkhunter bunu yakalayacak.
6. Kurulumu Nasıl Test Ederim?
Her şeyi kurduk ama çalışıyor mu? Hemen test edelim.
ClamAV Testi (EICAR Dosyası)
Antivirüs sistemlerini test etmek için kullanılan zararsız bir test dosyası vardır (EICAR).
-
Test dosyasını indirin:
-
Taramayı çalıştırın:
-
Sonuç: Çıktıda
eicar.com.txt: Win.Test.EICAR_HDB-1 FOUNDyazısını görüyorsanız ClamAV çalışıyor demektir! (Test dosyasını silebilirsiniz).
Rkhunter Testi
Rkhunter'ın versiyonunu ve veritabanı durumunu kontrol edin.
Eğer hata vermiyorsa ve versiyon numarasını görüyorsanız kurulum başarılıdır.